Het leven gaat door - over leven met een trauma

Het leven is mooi, maar soms gebeurt er iets waardoor je leven stilstaat. Een enorme scheut pijn, gevolgd door een dof gevoel. Je voelt je verloren en dan voel je niets meer en wil je niets meer voelen. Het lijkt alsof dit je toestand is en het nooit zal veranderen. Een trauma overkom je niet. Of wel?

Een trauma wordt vaak omschreven als een blijvend letsel, psychisch of fysisch. Psychisch is het een verwonding veroorzaakt door een ingrijpende gebeurtenis. Wat deze gebeurtenis is, is zeer persoonlijk: sommige traumatische ervaringen lijken nauwelijks pijnlijk voor een ander. Het is door onze ervaringen en een (tijdelijk) tekort aan veerkracht dat we een trauma blijvend maken. Dit betekent niet dat we zwak zijn, maar op dat moment even niet goed weten hoe om te gaan met de pijn. Het overweldigt ons en sleurt ons mee de dieperik in. We kunnen het even niet aan. Er bestaat geen handleiding over omgaan met trauma's. Ja, er zijn boeken en video's, maar niemand weet hoe jij jouw trauma zal verwerken, buiten jijzelf. Geen enkele therapeut, psycholoog of psychiater kan je pijn wegnemen, dat moet je zelf doen.

Een psychisch trauma is niet anders als een fysisch trauma: in beide gevallen heb je verzorging nodig. En in beide gevallen zal er een litteken achter blijven. Dat litteken zal je herinneren aan de pijn, ook al is het lang geleden, maar de pijn zal een plaats hebben gekregen in je leven. En soms, als iemand er per ongeluk tegen duwt, zal je ineen krimpen van de pijn, maar de pijn zal niet zo hevig zijn als de traumatische ervaring. Het zal een kwetsbare plaats blijven dat extra aandacht nodig heeft.

De eerste stap in jezelf verzorgen na een psychisch trauma is aanvaarden. Aanvaarden is niet hetzelfde als goedkeuren. Aanvaard dat het je overkomen is en stop met zoeken naar antwoorden en met "had-ik-maar-scenario's". Het is gebeurd, het is voorbij en nee, het is niet aangenaam. Je hebt pijn. Vecht niet tegen de pijn en vecht niet tegen jezelf. Je bent niet zwak. Je bent. Verzorg jezelf zoals je een medemens zou verzorgen. Heb geen meelij, maar voel mee. Durf huilen, maar durf ook jezelf troosten.

Neem daarna even rust. Kom tot jezelf, maar forceer jezelf niet. Alles heeft tijd nodig en is er geen vaste richtlijn over hoeveel tijd je mag nemen. Neem de tijd dat je nodig hebt. Ga in bed liggen of luister naar muziek of maak lange strandwandelingen. Doe iets waar je je goed bij voelt en dat je helpt thuiskomen.

Blijf niet in de rustfase hangen, maar coach jezelf: moedig jezelf aan om terug op je eigen benen te staan en je leven op te nemen. Forceer jezelf niet, maar maak het jezelf ook niet te makkelijk. Want hoe makkelijk en verleidelijk is het om jezelf op te sluiten en bij jezelf te blijven? De wereld buiten lijkt vol gevaren en pijn en het lijkt zo veilig in je eigen vertrouwde omgeving. Maar doe het niet... je bent hier om te leven. Leef. Neem kleine stapjes. In het begin zal alles dof lijken en je zal je afvragen of dit alles wel zin heeft, maar na een tijdje zal je een kleine tinteling voelen en beginnen leven. Wees lief voor jezelf, maar ook kordaat wanneer nodig.

Leef het leven dat je wilt leven. Neem je vrijheid met respect voor je medemens en je zal je plaats vinden. Zoals alles in de Natuur moet je ook je plaats opeisen: als je dat niet doet, zal een ander zaadje kiemen en jouw plaats in de wildernis innemen. Jij leeft en hebt recht om te leven. Jouw plaats is jouw plaats. De anderen moeten hun eigen plaats innemen. Je hebt dit recht. Neem je ruimte in en voel je aanwezig in het leven. Neem nooit meer dan nodig en leef in tevredenheid in plaats van geluk na te streven.

En als je litteken even trekt, wees dan lief. Smeer wat balsem op de pijn en geef jezelf de tijd om te bekomen van de pijn. Belast jezelf niet met de sleur van het dagelijks bestaan, maar gun jezelf de rust van het zijn. En je mag zijn, vergeet dat nooit.